DZIECKO I EKRANY
Mądrze i z umiarem – jak wspierać zdrowy rozwój dziecka?
Telefon, tablet i telewizor są obecne w codziennym życiu, jednak w przypadku małych dzieci szczególnie ważne jest, aby korzystanie z ekranów było ograniczone i dostosowane do wieku. Dziecko najlepiej rozwija się poprzez ruch, zabawę, rozmowę i bezpośredni kontakt z drugim człowiekiem.
DLACZEGO WARTO OGRANICZAĆ EKRANY?
- Rozwój mowy – dziecko potrzebuje rozmów i aktywnej wymiany komunikatów, a nie tylko słuchania.
- Koncentracja uwagi – szybko zmieniające się obrazy i bodźce mogą utrudniać skupienie się na spokojniejszych aktywnościach.
- Sen – korzystanie z ekranów przed snem może utrudniać wyciszenie.
- Ruch i sprawność – czas przed ekranem często zastępuje aktywność fizyczną.
- Relacje społeczne – dziecko potrzebuje wspólnej zabawy, kontaktu z dorosłymi, rówieśnikami, współpracy i uczenia się rozpoznawania emocji.
ILE CZASU PRZED EKRANEM?
- Dzieci poniżej 2. roku życia – najlepiej unikać ekranów, z wyjątkiem rozmów wideo z bliskimi.
- Dzieci w wieku 2–5 lat – warto ograniczyć czas ekranowy do około godziny dziennie, a najlepiej krócej. Wybierajmy wartościowe treści i oglądajmy je wspólnie z dzieckiem.
Ważna jest nie tylko liczba minut, ale również rodzaj oglądanych treści i to, czy ekran nie zastępuje snu, ruchu oraz kontaktu z bliskimi.
7 ZASAD ZDROWEGO KORZYSTANIA Z EKRANÓW
- Ustalmy jasne zasady – dziecko powinno wiedzieć, kiedy i jak długo może korzystać z urządzenia.
- Nie włączajmy bajek podczas posiłków – wykorzystajmy ten czas na rozmowę i budowanie relacji.
- Odstawmy ekrany przed snem – zadbajmy o spokojny rytuał wieczorny.
- Wybierajmy treści odpowiednie do wieku – unikajmy przemocy, nadmiaru bodźców i przypadkowych filmów.
- Oglądajmy razem – rozmawiajmy o tym, co dziecko widzi i rozumie.
- Nie traktujmy telefonu jako sposobu na każdą emocję – pomóżmy dziecku nazwać złość, smutek czy nudę.
- Dawajmy dobry przykład – dzieci uczą się również przez obserwowanie dorosłych.
CO ZAMIAST TELEFONU I TABLETU?
Czytajmy książki • budujmy z klocków • układajmy puzzle • rysujmy i lepmy z plasteliny • spacerujmy i bawmy się na świeżym powietrzu • grajmy w gry planszowe i ruchowe • gotujmy i rozmawiajmy razem.
CO ZROBIĆ, GDY DZIECKO PROTESTUJE PRZED WYŁĄCZENIEM BAJKI?
Zachowajmy spokój i konsekwencję. Uprzedźmy dziecko, że czas oglądania dobiega końca, np.: „Obejrzymy tę bajkę do końca, a potem wybierzemy klocki albo książkę”. Uznajmy jego emocje, ale nie zmieniajmy ustalonych zasad pod wpływem protestu.
| PAMIĘTAJMY! Dziecko nie potrzebuje kolejnej bajki tak bardzo, jak potrzebuje naszej uwagi, rozmowy i wspólnego czasu. |
Wspierajmy zdrowe nawyki ekranowe już od najmłodszych lat!
Pedagog, pedagog specjalny, diagnosta i terapeuta SI
Mgr Katarzyna Starczewska-Kowalik

